THY Neden A380 Almıyor

Geçtiğimiz ay, Türk Hava Yolları’nın verdiği 25+5 adetlik Boeing B787 Dreamliner ve  25+5 adetlik Airbus A350 XWB siparişinden sonra gündeme tekrardan “THY neden Airbus A380 Jumbo Jet’i almıyor?” konusu geldi.

 

40 yıllık kraliçe Boeing 747’yi tahtından eden A380’nin 2005’de gökyüzü ile buluşmasının ardından birçok gökyüzü aşığının gönlünü fethetti. Fakat    bu şöhret kısa sürdü. 10 sene sonra A380 ve B747’lerin üretim hatların kapanma noktasına geldi. Emirates’in A380 ve UPS’in verdiği 747-8F siparişleri bu hattın birkaç sene daha açık kalmasını sağladı.

Gelelim asıl konuya…

Neden A380 alalım? Prestij açısından mı yoksa onlarda var bizde de olsun düşüncesi mi ?

Türk Hava Yolları gibi dünyanın en çok noktasına uçan, büyük bir havayolu için yeni model bir uçak alınması, yapılacak hesaplamalara bağlıdır. Nereye uçacak, birim maliyeti, doluluk oranı, bakım gibi faktörlerin hepsinin hesaplanması gerekecektir.

 

İlk olarak yolcu kapasitesinden başlayalım.

Türkiye, Asya ve Avrupa’nın kesişim noktasında olduğu için birçok noktaya en fazla 8 saatlik bir mesafede ve bu noktalar uçuşlarının %90’nı oluşturuyor. Bu durumda ‘8 saatlik bir yolculuk için iki sınıflı 600 kişilik bir uçak nasıl dolabilir ?’ diyeceğiz

Günlük Bangkok, New York gibi hatlar 2-3 frekans ve söz konusu bu hatlar birleştirilebilir

 

O uçuş saati yolcu için uygun olmaz ise peki? Hiçbir şirket bu noktada yolcusunu kaybetmek istemeyecektir ve hâlihazırda bu hatlarda da genelde A330 tipi uçaklar uçuyor. Bu uçaklarda dahi Business Class tamamen dolmazken, A380 tipi uçaktaki ortalama 80’ne yakın Business Class koltuğu nasıl dolacaktır? Yolcu bakımından A380 maalesef THY için uyuşmadı.

Birim Maliyeti

 

Bir A380’nin fiyatı 450 milyon dolar. THY’nin alacağı B787’nin ise fiyatı 264, A350’nin ise 320 milyon dolar. Bu durumda ise şirketin bu fiyat farkını değerlendirmesi gerekecektir.

 

Bakım Maliyeti

Uçak büyük olunca doğru orantılı olarak bakım masrafı da yüksek oluyor. Bu büyüklükte bir uçağın bakımı diğer uçaklara kıyasla zor ve uzun sürüyor. Uçak da ne kadar süre yerde kalırsa şirketi o kadar zarara uğratır. Bu yüzden bakımı hem zor hem de maliyetli olacaktır.

Uçuş ve Kargo Kapasitesi

 

A380 demek para demek.Bir Airbus A330’un bir saatlik uçuş maliyeti 6.000 dolar iken A380’nin bu civarda olması beklenemiyor maalesef. A380’nin maliyeti ise tam 30.000 dolar.

Ayrıca kargo alanındaki azlık sebebiyle uçak dolu olduğunda, yolcuların valizleri tamamen sığmayabilir. A380 kargo kapasitesi Türk Hava Yolları’nın elinde çokça bulunan B773ER tipi uçağa kıyasla %9.5 oranında daha az bir büyüklüğe sahip

 

Tüm bu faktörleri de göz ardı ederek aldığımızı varsayarsak diğer bir problem karşımıza çıkıyor…

 

A380, İstanbul’a nasıl iniş yapacak ?

 

3.Havalimanının yapılmadığını varsayarsak, bir A380 tipi uçak İstanbul Atatürk’e inebilir hatta daha önce test uçuşu ve fuar için de İstanbul’u ziyaret etti. Fakat pist gerekli yeterliliklere sahip olmadığından, özel şekilde ağırlık hesapları ile iniş/kalkış yapıldı. Ayrıca pist yeterli olsa dahi diğer bir sorun olan yer hizmetleri göze çarpmaktadır.

İstanbul Airshow’a gelen A380

A380 gibi dev bir uçağın da yer hizmetleri özel olmalı, yanaşacağı körük en az iki tane olmalı ve piste bağlı olarak taksi yolunun da geniş ve alt yapısının sağlam olması. Geçtiğimiz sürede bir B747, Bükreş Havalimanı’na indikten sonra ağırlığının etkisi ile pist çatlamıştı. Türkiye’deki en büyük sorun yer hizmetleri, pist ve bağlı olan taksi yolları ama 3.Havalimanı açıldığında bu sorun ortadan kalkacak. Filosunda A380 tipi uçağı olan şirketler gelecektir.

İstanbul Airshow’a gelen A380

 

Filosunda A380 olan şirketlerden Emirates başta olmak üzere Korean, Qatar, Singapore, Lufthansa, Asiana, British, AirFrance, China Southern, Qantas, Etihad ve Thai şirketleri tarafından kullanılıyor. Ayrıca All Nippon Airways’in de 3 adet siparişi mevcut. Peki bu havayolları A380 için neler yaptı? Aslında bu soruyu neler yapmadı ki olarak sorsak daha iyi olur. Bu şirketlerin ana meydanları tamamen değişti.A380 için gerekli düzenlemeler yapıldı. Uçağa uygun olarak körükler yerleştirildi. Yer hizmetleri A380’e göre ayarlandı, pistler uzatıldı ve yeni terminaller yapıldı.

Bir de şu konuya değinmek isteriz.A380 üretiminin yarısı Körfez ülkelerine yapıldı. Körfez ülkelerine gelen turist sayısı fazla olunca (Londra’dan sonra en işlek havalimanı Dubai olduğunu düşünürsek ve A380 denilince Emirates ve Dubai aklımıza geldiğine göre) bu durumu biraz daha abartarak gösterişe döktüler diyebiliriz aslında

İstanbul Airshow’a gelen A380

 

Uçak Havada Kazanır

Ayrıca bir konudan daha bahsedelim. Örneğin, A380’ni aldık ve New York hattında çalışmaya başladı. Ana meydan olan İstanbul’a geri geldi tekrar uçuşuna ise 6 saat bulunuyor. Böyle maliyetli bir uçağın ise yerde bu kadar uzun süre kalması, şirketin zararına olacaktır. Her zaman denildiği gibi ‘uçak havada kazanır’

Hazırlık sürecini yok sayarsak sadece kısa süreli bir uçuş için bu kadar büyük bir uçağın hem dolması hem de gideceği meydanın A380 uyumlu olması gerekecektir. Bu kısa mesafeli uçuşta zarar etme potansiyeli yüksek olacaktır.

THY bünyesinde yer alan B777 ve A330 gibi geniş gövdeli uçaklar, uzun mesafeli uçuşlardan geldikten sonra uçağın dolacağı parkur ve saatlerde Antalya, Dalaman ve Ankara gibi noktalara uçabilmektedir.A380’de bu uçuşlar, bahsi geçen meydanlar pist ve diğer tüm açılardan A380’e uyumlu olmadığı sürece yapılamayacaktır.

 

Her ne kadar bu dev ve şöhretli uçağı gördüğümüzde halen hayrette kalarak izlesek de 10-12 yıl önce projesi yapılmış bir uçağa yeni diyemeyiz. Yeni nesilleri yapılsa da ve ne kadar uzun menzillere uçsa bile devir tasarruf devri. Artık gökyüzünde 7-8 bin km menzilli dar gövdeli uçaklar sahne almaya başladı. A321NEO’lar, B737MAX’ler bu pazarda etkili olduğu sürece transatlantik uçuşlarda, böyle görkemli uçakları görme potansiyelimiz maalesef azalacak.

 

Ve SKYTRAX 2017’de ilk 10’na giren şirketlerin yarısında ise A380 yok. Prestij için mutlaka A380 alma ihtiyacımız bulunmuyor. Prestiji hizmetle, havalimanıyla, CIP lounge ile de sağlayabiliriz

Devir çok büyük uçakların değil; büyük, tasarruflu ve hizmeti güzel olan uçakların devri. THY gibi hizmeti son derece şık bir şirketin, daha tasarruflu uçaklar kullanması şirket çıkarı için daha sağlıklı olacaktır. Ufukta şu anlık maalesef  THY’nin A380 alımı yok. Kim bilir belki çok ileri bir zamanda neden olmasın…

 

Bunları da sevebilirsiniz

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir